Færslur: 2013 Mars

05.03.2013 06:50

Polarfangst N-131-ME


 

 

               Polarfangst N-131-ME © myndir  Jón Páll Jakobsson, 3. mars 2012

04.03.2013 23:03

40 ár frá komu skuttogarans Bjarts NK

Af vef Síldarvinnslunnar:

Prenta  
 
Bjartur NK í prufusiglingu í Japan.
 Bjartur NK í prufusiglingu í Japan.

Klukkan 8:30 að morgni föstudagsins 2. mars 1973 sigldi skuttogarinn Bjartur NK inn Norðfjörð í fyrsta sinn.  Togarinn var fánum prýddur og hafði þarna lokið lengstu samfelldu siglingu norðfirsks skips fyrr og síðar.  Bjartur var smíðaður í Japan og siglingin þaðan til heimahafnar tók 49 sólarhringa og var vegalengdin um 13.150 sjómílur.

Stjórn Síldarvinnslunnar hafði tekið ákvörðun um að láta smíða Bjart í árslok 1971 en þá hafði fengist nokkur reynsla af útgerð skuttogarans Barða NK sem fyrirtækið hafði fest kaup á árið 1970.  Í upphafi gerði Síldarvinnslan út síldveiðiskip en þegar síldin brást þurfti að hyggja að útgerð skipa sem hentuðu til botnfiskveiða og þá var skuttogarinn Barði NK keyptur.  Í upphafi var Bjarti ætlað að leysa Barða af hólmi en að athuguðu máli ákvað stjórn félagsins að gera út báða togarana og reyndar urðu togararnir í eigu fyrirtækisins þrír þegar Birtingur NK bættist í flotann árið 1977.

Árið 1971 hófst fyrir alvöru skuttogaravæðing landsins á vegum stjórnvalda og var þá ákveðið að láta smíða tíu togara í Japan.  Stjórn Síldarvinnslunnar ákvað að festa kaup á einu þessara skipa.  Japanstogararnir voru smíðaðir á tveimur stöðum í Japan, 6 í Muroran og 4 í Niigata.  Bjartur var smíðaður í Niigata.  Þrír aðrir togarar af þessum tíu voru keyptir til Austurlands: Brettingur til Vopnafjarðar, Ljósafell til Fáskrúðsfjarðar og Hvalbakur til Stöðvarfjarðar.

Bjartur NK kemur til heimahafnar í fyrsta sinn 2. mars 1973.  Ljósm. Guðmundur SveinssonMiðvikudaginn 25. október 1972 var togara Síldarvinnslunnar hleypt af stokkunum í Niigata-skipasmíðastöðinni og var honum þá gefið nafnið Bjartur.  Hinn 12. janúar 1973 var skipið síðan afhent Síldarvinnslunni og daginn eftir var lagt af stað í hina löngu siglingu til Íslands.  Á leiðinni til heimahafnar kom Bjartur við í tveimur höfnum: Honolulu á Hawaii og Balboa við Panamaskurðinn.

Bjartur NK þótti afar vel búið skip og voru bundnar við það miklar vonir.  Togarinn var 461 tonn að stærð og var aðalvélin 2.000 hestöfl.  Allur véla- og tækjabúnaður í skipinu var japanskur ef undan er skilin talstöðin sem var dönsk.

Íslenskir kaupendur japönskuskipanna höfðu mikil áhrif á hvaða tæki og búnaður voru sett í þau og eins réðu þeir miklu um allt fyrirkomulag um borð.

Gott karfahol tekið um borð í Bjart NK.  Ljósm. Gunnar ÞorsteinssonÚtgerð Bjarts hefur gengið vel frá upphafi og hefur ekki þótt vera ástæða til að gera miklar breytingar á skipinu.  Árið 1984 var þó sett í skipið ný aðalvél sem var 2.413 hestöfl og árið 2004 hélt Bjartur til Póllands þar sem meiriháttar viðhaldsverkefnum var sinnt.  Í Póllandi var endurnýjað um 30 tonn af stáli í skipinu (skutrenna, trolldekk ásamt hluta af afturskipi).  Þá var skipið einnig sandblásið.

Afli Bjarts NK til áramóta 2012-2013 er nákvæmlega 127.003 tonn.  Ársafli skipsins var mestur árið 1981 eða 4.568 tonn en alls hefur ársaflinn fimm sinnum farið yfir 4.000 tonn.  Minnstur ársafli skipsins var árið 2001, 1.953 tonn, en drjúgan hluta þess árs var skipið í slipp á Akureyri þar sem það var lagfært eftir eldsvoða um borð.  Miðað við núverandi fiskverð má gera ráð fyrir að aflaverðmæti Bjarts á þessu 40 ára tímabili nemi um 25 milljörðum króna.

Bjartur hefur tekið virkan þátt í togararalli Hafrannsóknastofnunar og hefur enginn annar togari tekið jafn oft þátt í því.  Hann er um þessar mundir í sínu 24. ralli.

Eftirtaldir hafa verið skipstjórar á Bjarti:

  • Magni Kristjánsson           1973-1976
  • Sveinn Benediktsson        1976-1991
  • Birgir Sigurjónsson           1991-2006
  • Jón Hlífar Aðalsteinsson   2006-2011
  • Steinþór Hálfdanarson      2011-

Magni Kristjánsson var fyrsti skipstjórinn á Bjarti NK og sótti togarann til Japan á sínum tíma.  Hann segir eftirfarandi um skipið:

Þegar áætlað var að smíði skipsins kæmist á lokastig, héldum við Sigurður Jónsson vélstjóri til Japan.  Konan mín, Sigríður Guðbjartsdóttir, var með í för.  Dvölin í Japan varð lengri en áformað var m.a. vegna deilna um yfirvinnu í skipasmíðastöðinni sem leiddi til seinkunar á afhendingu skipsins.

Bjartur NK heldur af stað frá Hawaii.  Ljósm. Magni KristjánssonFyrstu tvær vikurnar sem við dvöldum í Japan ferðuðumst við um og nutum gestrisni heimamanna en næstu sjö vikurnar var fylgst með smíði skipsins.  Okkur varð strax ljóst að þarna var í smíðum sterkt og vandað skip og það var einstaklega þægilegt að vinna með Japönunum.  Þeir framkvæmdu allt í skipinu samkvæmt teikningum.  Við fórum í skoðunarferð um skipið tvisvar á dag, klukkan 9 á morgnana og 2 eftir hádegi.  Í þessum skoðunarferðum skráðum við athugasemdir og yfir þær var farið á fundi klukkan 4.  Ávallt var orðið við öllum okkar beiðnum og gerðar nýjar teikningar þar sem tillit var tekið til athugasemdanna.  Þessar nýju teikningar lágu fyrir daginn eftir.

Allar framkvæmdir um borð í skipinu gengu hratt fyrir sig og mörgum verkefnum sinnt samtímis.  Ávallt var þrifið eftir starfsmennina jafnóðum og voru konur sem sinntu því verki.  Voru þær klæddar í sérstaka búninga sem litu út eins og geimfarabúningar enda oft mikið ryk í loftinu þegar þrifið var.

Magni Kristjánsson skipstjóri á Bjarti NK í suðurhöfum.Siglingin frá Japan til Íslands var tilbreytingalítil.  Yfirleitt gott veður og of heitt.  Á siglingunni um höfin sáum við einungis tvisvar skip; flutningadall á Kyrrahafi og japanskt fiskiskip í Þanghafinu.  Við komum aðeins við á tveimur stöðum á leiðinni; í Honolulu á Hawaii og Balboa við Panamaskurðinn.  Nokkru áður en við komum til Honolulu hófst eldgosið í Heimaey og þegar við náðum landi á Hawaii eyddum við miklum tíma í að reyna að ná símasambandi til Íslands m.a. til að fá fréttir af gosinu.  Fyrsta myndin sem ég sá frá eldgosinu birtist í blaði í Honululu á meðan við stöldruðum þar við.

Eftir 49 sólarhringa siglingu komum við til heimahafnar í Neskaupstað.  Síðan hélt skipið til veiða eftir rúmlega viku stopp.  Bjartur reyndist strax vera gott skip og auðvitað betra en skuttogarinn Barði sem Síldarvinnslan hafði fest kaup á 1970 og ég verið skipstjóri á.  Spilbúnaður á Bjarti var miklu betri og allur aðbúnaður var betri þó svo að vart væri hægt að tala um byltingarkenndar framfarir.

Bjartur NK á siglingu í Panamaskurðinum.  Ljósm. Magni KristjánssonÞað fiskaðist strax vel á Bjart og hann hefur ávallt verið hagkvæmt skip.  Eins og fyrr greinir var vandað til smíði hans og því entist flest um borð afar vel.

Ég hef alla tíð fylgst náið með Bjarti eins og reyndar öllum skipum Síldarvinnslunnar og það fer ekkert á milli mála að þessi japanski togari hefur verið einstaklega farsælt skip.

Bjartur NK siglir inn í Norðfjarðarhöfn einn fagran haustdag árið 2007.  Ljósm. Jóhann Zoëga

04.03.2013 22:45

Júpiter ÞH 363


                 2643. Júpiter ÞH 363 © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  3. mars 2013

04.03.2013 22:00

Hákon EA 148, að draga nótina austan við Stokksnesið


               2407. Hákon EA 148, að draga nótina austan við Stokksnesið © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  2. mars 2013

04.03.2013 21:00

Þorsteinn ÞH 360 út af Garðskaga


               1903. Þorsteinn ÞH 360, á miðunum, 12 sjómílur NV af Garðskaga © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  3. mars 2013

04.03.2013 20:00

Binni í Gröf KE 127

Skip þetta sem í denn var mikið aflaskip og hét þá Fram GK 328, fékk síðan önnur nöfn og eitt þeirra var Binni í Gröf KE 127, sem það bar í 10 ár eða frá 1977 til 1987. Hér birtast þrjár myndir af skipinu undir því nafni.


 


 


                   419. Binni í Gröf KE 127 © myndir Emil Páll, sennilega um 1980

04.03.2013 19:00

Draupnir HU 65

Hér birtast nokkrar myndir sem ég tók fyrir nokkrum áratungum af báti sem þá var gerður út frá Keflavík og er hann að nálgast þá höfn þegar myndirnar voru teknar.


 


 


 


               321. Draupnir HU 65, að koma inn til Keflavíkur, fyrir mörgum áratugum © myndir Emil Páll

04.03.2013 17:48

Budafell ex Búðafell SU 90 ex Lómur HF 177 ex Búðafell SU 90 ex Rósa HU 294


                                                 13. apríl 2008


                                                 1. maí 2009


                                                6. júlí 2009

            Skipið heitir í dag Budafell og er á Möltu. Upphaflega hét skipið hérlendis 1940. Rósa HU 294, þá Búðafell SU 90, Lómur HF 177 og svo aftur Búðafell SU 90 © myndir Maltashipphotos.com

04.03.2013 16:45

Erika GR 18-119


                  Erika GR 18-119 © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  3. mars 2013

04.03.2013 15:40

Ísleifur VE 63


                 1610. Ísleifur VE 63 © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  3. mars 2013

04.03.2013 15:35

Rex gerður upp í sjálfboðavinnu

mbl.is:

Finnbogi Jónsson og Albert Kemp við Rex NS að verki loknu. stækkaFinnbogi Jónsson og Albert Kemp við Rex NS að verki loknu. mbl.is/Albert Kemp

Undangengin ár hafa Fáskrúðsfirðingar haft fyrir augunum bátinn Rex NS 3 í skrúðgarði bæjarins. Bátinn gaf Árni Jón Sigurðsson á Seyðisfirði eftir að hann var úreltur sem fiskibátur. Var Rex settur upp á 90 ára afmælisári Búðahrepps 1997.

Um nokkurt skeið hefur verið umræða um að viðhald bátsins væri ekki sem skyldi og var farið í viðræður við bæjaryfirvöld í Fjarðabyggð hvort ekki væri kominn tími til gera bragarbót á því máli.

Niðurstaðan varð sú að tveir eldriborgar buðust til að gera andlitslyftingu á bátnum í sjálfboðavinnu. Hefur sú vinna staðið frá áramótum. Auk þessara tveggja komu ýmsir fleiri að verkinu. Á þessum tveimur mánuðum hafa verið skráðar 306 klukkustundir við vinnu.

04.03.2013 14:49

Hoffell SU-80 á siglingu út af Stokksnesinu

 

            2345. Hoffell SU-80 á siglingu út af Stokksnesinu © mynd Faxagengið, faxire9.123.is  2. mars 2013

04.03.2013 13:48

Þórir ÁR 77


                     2102. Þórir ÁR 77 © mynd Ragnar Emilsson, 2010

04.03.2013 12:49

Reykjanesið


                  Siglt fyrir Reykjanesið © mynd Faxagengið, faxire9.123.is 3. mars 2013

04.03.2013 11:36

'Olafur HF 200


                

                                 2605. Ólafur HF 200 © mynd Emil Páll 2008