20.11.2011 16:00

Meira um Mar GK 21

Vegna fyrirspurnar um orsök óhappsins með Mar GK 21 sem ég sagði frá í nótt, birti ég niðurstöðu Rannsóknarnefndar sjóslysa um það atriði:

Við rannsókn kom fram
 
  • að þegar báturinn var hífður á land kom í ljós að stýrið var brotið af og skrúfan með öxlinum var farin úr;
  • að við skoðun á stýrisbúnaði sást að stýrisstamminn stóð nær 4 sm niður fyrir nælonfóðringu.  Rafsuða sem sýnilega hafði fest hann við (sennilega) flangs var öll hreinsuð af öxulstálinu.  Svo virtist vera að suðan hafi verið fremur slæm þar sem hún tók ekkert af ryðfríu efni öxulsins með sér.  Skýringin gæti verið sú að flangsinn hafi verið úr venjulegu smíðastáli og/eða rafsuðuvír hefur ekki hæft efninu;
  • að ákomu var að sjá á skutnum eins og eitthvað hafi stungist upp í plastið þétt við stýrisstammafóðringuna (220°);
  •   öxulstubburinn virtist hafa bognað aðeins aftur;
  • að engin ákoma var á stefnislegu og stefnirsröri sem stóð aftur úr;
  • að átakið sem reif skrúfuna aftur úr virtist hafa komið upp undir hana því neðri bolti stefnislegunnar var útdreginn og neðri hluti legunnar var frá að neðan (sjá mynd).  Brot var í afturstefninu ofan og framan við stefnisleguna upp við bol vegna þvingunar upp þegar skrúfuásinn dróst aftur úr stefnisrörinu.  Enga ákomu var að sjá neðan á hælnum eða á kili.  Grunn rispa var framarlega stjórnborðsmegin á botni sem náði aftur undir miðjan bát og virtist bara vera í ysta málningalagi.  Eigandi taldi rispuna vera eftir bátavagn; 
  • að samkvæmt upplýsingum úr STK kerfi var báturinn kl. 10:21 á stað, 63°49´029N og 022°36´176V, 10 hnúta ferð og stefna 093.9°.  Kl. 10:23 gefur STK merki um stað, 63°48´809N og 022°35´511V, 1,3 hnúta ferð og stefna 107.2°.  Milli þessara staðsetninga hefur báturinn hér um bil haldið ferðinni og stöðvast nokkuð snöggt um kl. 10:23.  Kl. 10:26 er engin ferð skráð á bátnum.  Samkvæmt STK hafði báturinn verið frá kl. 10:05 til 10:23 eða í 18 mínútur á meðalhraða, 9,71 hnútar, minnst 8,7 hnútar og mest 10,4 hnútar;
  • að bátsverjinn kvaðst hafa verið á lítilli ferð eða um 7-8 hnútum og verið að leita fyrir sér að veiðislóð.  Hann sagði að það hefði komið hljóð eins og vélin hefði hrokkið úr gír og hún hert á sér.  Hann hefði minnkað olíugjöfina og tekið eftir að ferðin minnkaði hratt;
  • að fram kom hjá bátsverjanum að mikið af óhreinindum hefði verið í sjónum á svæðinu þ.á.m. rekadrumbur en hann gat ekki sagt til um hvort hann hefði siglt á eitthvað.  Hann taldi þó líklegast að hann hefði siglt yfir netadræsu;
  • að kl. 10:23 var báturinn staddur á ómældu svæði um 0,077 sjómílu fyrir innan 10 metra dýptarlínu og um 0,1 sjómílu frá landi (sjá kort).  Fram kom hjá bátsverjanum að dýpið þarna hefði verið um 7-8 faðmar.  Hann var með dýptarmæli í gangi.  Einnig var ratsjá og GPS plotter í gangi á siglingunni;
  • að bátsverjinn ýtti á neyðarhnapp STK en var ekki viss um að hann hefði haldið honum nógu lengi inni.  (Samkvæmt leiðbeiningum um kerfið skal halda hnappnum inni a.m.k. í 2 sek eða þar til það hættir að blikka rauðu/grænu og verður stöðugt rautt);
  • að þrjár dælur voru í bátnum, tvær í vélarúmi og ein í lest.  Þær voru allar í lagi en stöðvuðust þegar rafmagn fór af bátnum;
  • að við skoðun var opið á milli vélarúmsþils og miðrýmis niður við kjalsog.  Spjald hafði verið fyrir þessu opi lestarmeginn en það farið vegna þrýstings frá lekanum;
  • að lítill afli var um borð.
 
 

 Nefndarálit
 

Nefndin telur líklegast að eitthvað hafi farið í skrúfuna.